115| Pensar a nación .1

Emisión DIARIO CULTURAL 07/01/2008

Estamos de reformas. De reformas dos relatos nacionais e os seus ritos.

Desde Homi Babbha sabemos que a nación é unha narración. Con esa ferramenta teórica entendemos mellor porqué o celtismo, que xurdiu como evidencia histórica e arqueolóxica, é hoxe un elemento mítico recoñecible dese relato co que decidimos construirnos. E aínda hoxe o celtismo non perdeu capacidade como discurso de cohesión na nosa comunidade nacional. Nos últimos tempos obsérvanse algúns indicios da necesaria posta ao día dos símbolos e ritos que nos identifican, cos que nos indentificamos. Por exemplo, o himno. Despois de moitos debates e moitas parodias sobre o carácter épico ou non do poema de Pondal e a música de Pascual Veiga, viñemos concluír que hoxe a épica é outra cousa. A forza e a afouteza nacionais tal como se entendía no século XIX usa outra vara de medir. Porque nunha comunidade que renunciou á lóxica da supremacía bélica as novas representacións do heroe escríbense na sección de deportes, cos tantos das seleccións nacionais e outras victorias sobre herba, asfalto, auga ou terra batida. Mudan os tempos, e mudan as lecturas, e como puideron comprobar, no último ano demos cunha nova chave para ler o himno de Veiga e Pondal e superarmos aquel escepticismo posmoderno que con san humor nos levara a tomalo a broma. Porque o que se sentían como feblezas dos relatos nacionais da modernidade poden servir hoxe como base para a nosa adecuación aos tempos que corren. Así que a ninguén estrañou que tanto Manuel Rivas como Manuel Ferreiro viñeran cadrar na mesma: na vixencia que ten o himno galego lido desde o ecoloxismo.

Estamos en época de reorganización dos relatos nacionais, e iso non ocorre só onda nós. Hai algunhas semanas na Francesca Bonnemaison de Barcelona a escritora Josefa Contijoch organizou unha mesa para pensar algunhas nacións hoxe desde as mulleres e o feminismo. Falabamos a historiadora xudía Idith Zertal, moi crítica coa utilización que fixo o sionismo da realidade do holocausto e a diáspora, a ensaísta e tradutora eslovena Simona Škravec, a catalá Margarida Aritzeta e mais eu. A mesa deu para pensar moito logo do acto. Margarida Aritzeta, especialista en literatura e nación, e na actualidade vinculada a Esquerra Republicana e ao goberno da Generalitat de Catalunya, defendeu a necesidade de repensar as conmemoracións nacionais catalás, tendo en conta que ese relato debe axeitarse ao século no que estamos, cunha realidade multicultural, plurilingüe, non excluínte e antibelicista. Repensar a épica nacional alén dos relatos aprendidos, vaia, todo un reto que cómpre ir resolvendo ou se corre o risco de impedir a incorporación ao sentimento nacional de tantas persoas que non se recoñecen na épica herdada, tan masculina, por certo.

Seguimos pensando a nación a vindeira semana. Boa entrada de ano e boas lecturas.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

%d bloggers like this: