117| Pensar a nación .2

Emisión DIARIO CULTURAL 21/01/2008

Hai un par de semanas empezabamos a pensar a nación a propósito dun acto que tivo lugar na Francesca Bonnemaison de Barcelona. A celebración mesma do coloquio puña en evidencia que estamos nunha coxuntura de cambio, de revisión e adecuación dos relatos nacionais aos tempos que corren. Os comezos de século sempre teñen un aquel de conciencia de tránsito entre tempos vellos e novos. O que se puña enriba da mesa é a vulnerabilidade do discurso histórico cando serve para escribir o relato nacional. Agora sabemos que a narración da nación non é unha verdade senón un relato que se reescribe coa finalidade de cohesionar aquilo que Anderson denominou comunidade imaxinada.

No coloquio participaba Idith Zertal, historiadora das universidades de Tel Aviv e Basilea. Zertal publicou non hai moito un libro interesantísimo, La nació i la mort, traducido ao catalán en Lleonard Muntaner. La nació i la mort (A nación e a morte) é unha disección crítica da utilización que fixo o sionismo, e singularmente, Ben Gurion, da morte e da diáspora. O libro ábrese cunhas frases tremendas pero esclarecedoras sobre a constitución histórica do sionismo. Leo: “Na encrucillada da memoria e a identidade nacional hai unha tumba, está a morte. […] Os mortos de onte son, ao tempo, a razón e o selo de aprobación dos mortos de hoxe ao servizo da nación” (p. 23). Documéntase no libro, polo miúdo, cómo se constrúe o relato sionista baseado na idea de nación-víctima, cun martiroloxio propio e unha procesión de santos e heroes que converten o relato nacional nun relato de fe. Un relato de fe no que se predica a afrenta do holocausto para a lexitimación do sionismo, usando os corpos da xoá pero silenciando as súas voces e utilizando os supervivintes, como aconteceu co famoso caso do barco Exodus, un episodio que Idith Zertal, por suposto, conta en versión ben diferente á de Leon Uris e Otto Preminger.

Zertal pon de manifesto as tensións do discurso sionista israelí coas voces críticas que viñan desde a diáspora. De feito, para o discurso sionista, masculino, bélico e expansionista, a diáspora enténdese como un discurso feble, feminino e mesmo antisemita, e así se entende o silenciamento que tivo desde Israel o discurso crítico de Hannah Arendt, que tamén se estuda no libro.

La nació i la mort disecciona un relato sen equivalente onda nós, por sorte, pero cómpre coñecelo para entender como xorde o conflicto de Oriente Medio e tamén para aprender no espello. Por exemplo, a capacidade crítica que pode ter aquela parte da comunidade que está noutros territorios.

Na semana do desmantelamento de feito dun proxecto que construíu comunidade imaxinada e que naceu cun pé na emigración, o noso apoio para Isaac Díaz Pardo e o seu equipo. Boa semana e boas lecturas.

Advertisements

Deixar unha resposta

introduce os teu datos ou preme nunha das iconas:

Logotipo de WordPress.com

Estás a comentar desde a túa conta de WordPress.com. Sair / Cambiar )

Twitter picture

Estás a comentar desde a túa conta de Twitter. Sair / Cambiar )

Facebook photo

Estás a comentar desde a túa conta de Facebook. Sair / Cambiar )

Google+ photo

Estás a comentar desde a túa conta de Google+. Sair / Cambiar )

Conectando a %s

%d bloggers like this: